Πως πραγματικά παρακολουθούμε έναν νεαρό ποδοσφαιριστή

Παρακολουθείς έναν αγώνα Κ14, Κ15 ή Κ16 και θέλεις να αξιολογήσεις έναν συγκεκριμένο ποδοσφαιριστή.

Που κοιτάζει;

Στην μπάλα;

Εδώ αρχίζει ίσως το πρώτο και συχνότερο λάθος.

Αν θέλεις πραγματικά να αξιολογήσεις έναν νεαρό ποδοσφαιριστή, πρέπει για μεγάλα χρονικά διαστήματα να σταματήσεις να παρακολουθείς την μπάλα και να αρχίσεις να παρακολουθείς τον ίδιο.

Γιατί οι ενέργειες με την μπάλα είναι μόνο ένα μέρος της ιστορίας.

Η συμπεριφορά του παίκτη πριν, κατά τη διάρκεια και μετά τη φάση μπορεί να μας πει πολύ περισσότερα.

Μην περιμένεις να πάρει την μπάλα.

Ένα γκολ είναι εύκολο να το δεις.

Μια ντρίμπλα επίσης.

Το ίδιο ένα δυνατό σουτ.

Το δύσκολο είναι να παρατηρήσεις όλα όσα προηγήθηκαν.

Πριν πάρει την μπάλα, ο νεαρός ποδοσφαιριστής ελέγχει τον χώρο γύρω του;

Κοιτάζει πίσω από τον ώμο του; Γνωρίζει πού βρίσκεται ο αντίπαλος;

Μετακινείται για να δημιουργήσει καλύτερη γωνία πάσας;

Έχει το σώμα του σε θέση που του επιτρέπει να παίξει προς περισσότερες από μία κατευθύνσεις;

Αυτές οι μικρές λεπτομέρειες πολλές φορές περνούν απαρατήρητες.

Εκεί όμως αρχίζει το ποδόσφαιρο υψηλού επιπέδου.

Παρακολούθησέ τον όταν η μπάλα βρίσκεται μακριά.

Αυτό είναι ένα πολύ απλό τεστ.

Η μπάλα βρίσκεται στην απέναντι πλευρά του γηπέδου.

Τι κάνει ο παίκτης που αξιολογούμε;

Σταματά να συμμετέχει;

Παρακολουθεί απλώς τη φάση;

Ή προσαρμόζει συνεχώς τη θέση του;

Ένας ποδοσφαιριστής μπορεί να επηρεάζει μια φάση χωρίς να αγγίξει ποτέ την μπάλα.

Μπορεί με μία κίνησή του να ανοίξει χώρο για συμπαίκτη.

Να τραβήξει έναν αντίπαλο.

Να προσφέρει στήριγμα.

Να κλείσει μια πιθανή γραμμή πάσας.

Να καλύψει έναν χώρο που πρόκειται να γίνει επικίνδυνος.

Κάποιες από τις πιο έξυπνες ενέργειες ενός ποδοσφαιριστή δεν καταγράφονται ποτέ ως στατιστικό.

Κοίτα το κεφάλι πριν κοιτάξεις τα πόδια.

Πριν φτάσει η μπάλα στον παίκτη, παρατήρησε το κεφάλι του.

Πόσες φορές κοιτάζει γύρω του;

Τι προσπαθεί να εντοπίσει;

Κοιτάζει μόνο την μπάλα ή συλλέγει πληροφορίες;

Αυτό είναι το scanning.

Ο παίκτης που έχει ήδη εικόνα του χώρου πριν παραλάβει έχει ένα τεράστιο πλεονέκτημα.

Μπορεί να αρχίσει να αποφασίζει πριν η μπάλα φτάσει στα πόδια του.

Γι’ αυτό μερικοί ποδοσφαιριστές μοιάζουν να έχουν περισσότερο χρόνο από τους υπόλοιπους.

Δεν σημαίνει απαραίτητα ότι το παιχνίδι γύρω τους είναι πιο αργό.

Πολλές φορές έχουν απλώς ξεκινήσει να σκέφτονται νωρίτερα.

Ένας παίκτης επιχειρεί κάθετη πάσα και η μπάλα κόβεται.

Ήταν κακή ενέργεια;

Όχι απαραίτητα.

Μπορεί η απόφαση να ήταν εξαιρετική και η εκτέλεση κακή.

Σε μια άλλη φάση κάνει μια ασφαλή πάσα πέντε μέτρων και βρίσκει συμπαίκτη.

Ήταν καλή ενέργεια;

Πάλι, όχι απαραίτητα.

Ίσως υπήρχε μια πολύ καλύτερη επιλογή που δεν αντιλήφθηκε.

Εδώ χρειάζεται να ξεχωρίσουμε δύο πράγματα.

Απόφαση – Εκτέλεση

Τι αποφάσισε να κάνει και πόσο καλά κατάφερε να το εκτελέσει.

Ειδικά στις αναπτυξιακές ηλικίες, αυτή η διάκριση έχει μεγάλη σημασία.

Παρατήρησε τι κάνει αμέσως μετά το λάθος.

Έχασε την μπάλα.

Τώρα μην κοιτάξεις την μπάλα.

Κοίτα τον παίκτη.

Ποια είναι η πρώτη του αντίδραση;

Μένει απογοητευμένος;

Σταματά;

Ψάχνει κάποιον να κατηγορήσει;

Ή αντιδρά αμέσως, επιστρέφει στη φάση και προσπαθεί να διορθώσει την κατάσταση;

Η αντίδραση μετά από ένα λάθος μπορεί να μας δώσει πληροφορίες που δεν θα μας δώσει ποτέ μια εντυπωσιακή ενέργεια.

Το ίδιο ισχύει όταν ένας συμπαίκτης κάνει λάθος.

Πως αντιδρά;

Η γλώσσα του σώματος έχει σημασία.

Τι κάνει όταν πιέζεται;

Είναι εύκολο να φαίνεται κάποιος καλός όταν έχει χρόνο και χώρο.

Η πραγματική πληροφορία αρχίζει να εμφανίζεται όταν αυτά εξαφανίζονται.

Τι συμβαίνει όταν ο αντίπαλος βρίσκεται δύο μέτρα μακριά;

Κάνει scanning νωρίτερα;

Προσανατολίζει σωστά το σώμα;

Χρειάζεται πολλές επαφές;

Μπορεί να προστατεύσει την μπάλα;

Βρίσκει λύση ή πανικοβάλλεται;

Και κυρίως, η ποιότητα των αποφάσεών του παραμένει ίδια όταν αυξάνεται η πίεση;

Η πίεση αποκαλύπτει πολλά.

Στο αναπτυξιακό ποδόσφαιρο υπάρχει μία ιδιαίτερη δυσκολία.

Δύο παιδιά της ίδιας ηλικίας μπορεί να βρίσκονται σε πολύ διαφορετικό στάδιο σωματικής ανάπτυξης.

Ένας 14χρονος μπορεί σήμερα να είναι πολύ ταχύτερος, δυνατότερος και μεγαλύτερος σωματικά από τους αντιπάλους του.

Αυτό είναι πραγματικό αγωνιστικό πλεονέκτημα και δεν πρέπει να αγνοείται.

Δεν πρέπει όμως και να μας τυφλώνει.

Απλά ρώτα τον εαυτό σου.

Αν αφαιρούσαμε τη σωματική υπεροχή, τι θα έμενε;

Υπάρχει τεχνική; Υπάρχει αντίληψη; Υπάρχει απόφαση; Υπάρχει κίνηση χωρίς την μπάλα; Υπάρχει προσαρμοστικότητα;

Και αντίστροφα, μην απορρίπτεις εύκολα ένα παιδί που σήμερα βρίσκεται πίσω σωματικά.

Μπορεί να έχει αναπτύξει άλλους τρόπους για να ανταγωνιστεί, καλύτερη αντίληψη, γρηγορότερη σκέψη, τεχνική, τοποθέτηση.

Μην ψάχνεις μόνο τι κάνει καλά.

Αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό στο scouting.

Όταν ένας παίκτης μας εντυπωσιάσει από νωρίς, υπάρχει ο κίνδυνος στη συνέχεια να αρχίσουμε ασυνείδητα να ψάχνουμε στοιχεία που επιβεβαιώνουν την πρώτη μας εντύπωση.

Γι’ αυτό, όταν πιστέψεις ότι ένας παίκτης είναι πολύ καλός, κάνε στον εαυτό σου την αντίθετη ερώτηση.

Τι μπορεί να μην έχω δει;

Παρακολούθησε το αδύναμο πόδι του.

Παρατήρησέ τον όταν η ομάδα του δεν έχει κατοχή.

Δες τον όταν κουράζεται.

Δες τον όταν βρίσκεται υπό πίεση.

Δες πως αντιδρά όταν ο αγώνας δεν εξελίσσεται όπως θέλει.

Δες αν μπορεί να λύσει διαφορετικά προβλήματα ή επαναλαμβάνει συνεχώς την ίδια λύση.

Μία καλή αξιολόγηση δεν ψάχνει μόνο αποδείξεις ότι ένας παίκτης είναι καλός.

Προσπαθεί και να διαψεύσει την ίδια της την πρώτη εντύπωση.

Μη βγάζεις συμπέρασμα από έναν αγώνα.

Αυτό ίσως είναι από τα σημαντικότερα.

Ένας νεαρός μπορεί να κάνει εξαιρετικό παιχνίδι.

Μπορεί επίσης να πραγματοποιήσει πολύ κακό παιχνίδι.

Κανένα από τα δύο δεν είναι από μόνο του αρκετό.

Η θέση στην οποία χρησιμοποιήθηκε, ο ρόλος που του ανατέθηκε, η ποιότητα του αντιπάλου, η κατάσταση του αγώνα και πολλοί ακόμη παράγοντες επηρεάζουν την εικόνα του.

Γι’ αυτό ψάχνουμε επαναλαμβανόμενες συμπεριφορές, όχι μεμονωμένες στιγμές.

Το πραγματικό ερώτημα δεν είναι:

Σε μια πρώτη παρακολούθηση ενός νεαρού ποδοσφαιριστή, αντί να γεμίσεις μία σελίδα με δεκάδες χαρακτηριστικά, μπορείς να επικεντρωθείς σε μερικά βασικά ερωτήματα:

Αντίληψη, τι βλέπει πριν πάρει την μπάλα;

Απόφαση, επιλέγει την κατάλληλη λύση;

Τεχνική, μπορεί να εκτελέσει αυτό που αποφάσισε;

Κίνηση χωρίς μπάλα, συμμετέχει πραγματικά όταν δεν έχει κατοχή;

Συμπεριφορά υπό πίεση, τι αλλάζει όταν μειώνεται ο χρόνος και ο χώρος;

Αντίδραση, τι κάνει μετά από λάθος ή απώλεια κατοχής;

Προσαρμοστικότητα, μπορεί να βρει διαφορετική λύση όταν η πρώτη δεν λειτουργεί;

Από εκεί και πέρα μπορούμε να περάσουμε στα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά κάθε θέσης.

Μερικές φορές πρέπει να αγνοήσεις την μπάλα.

Αν παρακολουθείς συνεχώς την μπάλα, θα δεις κυρίως τι συνέβη.

Αν παρακολουθήσεις προσεκτικά τον παίκτη, μπορεί να αρχίσεις να καταλαβαίνεις γιατί συνέβη.

Και αυτή είναι μια τεράστια διαφορά στην αξιολόγηση νεαρών ποδοσφαιριστών.

Τα γκολ, οι ασίστ, οι ντρίμπλες και οι εντυπωσιακές ενέργειες θα τραβήξουν αναπόφευκτα το βλέμμα.

Ο καλός παρατηρητής όμως πρέπει να βλέπει και όσα συμβαίνουν μακριά από την μπάλα.

Πολλές φορές το πραγματικό ταλέντο δεν φαίνεται τη στιγμή που ο νεαρός ποδοσφαιριστής παίρνει την μπάλα.

Έχει ήδη φανεί, δευτερόλεπτα πριν.